luchtvissers en bizonjagers

Hier een link naar de recensie die ik een paar weken geleden voor de NRC schreef over Butcher’s Crossing van John Williams:

http://www.nrclux.nl/butchers-crossing-john-williams/nl/product/1163078/ (even klikken op ‘besproken in nrc’)

En wie Butcher’s Crossing inmiddels uit heeft, zou kunnen beginnen aan Gerwins van der Werfs Luchtvissers – al was alleen maar om het omslag. Ook in Luchtvissers wordt gejaagd, niet op bizons maar op papegaaiduikers; de omslagen van beide boeken maken onmiskenbaar deel uit van de serie ‘Boekomslagen Waarop Het Dier Staat Afgebeeld Waarop In Het Boek Jacht Wordt Gemaakt’.

P1010707

(Voor andere delen uit de serie hou ik me aanbevolen.) Mooi boek trouwens, Luchtvissers. Goed gegeven: man die aan zijn verleden wil ontsnappen, verbergt zich op een klein, onherbergzaam eilandje ergens tussen Schotland en Denemarken, net op het moment waarop de bevolking van dat eiland voorgoed naar het vasteland wordt overgebracht. Een verstekeling op een eiland, dat is mooi gevonden. Uiteraard zijn er meer mensen achtergebleven, zodat er een kleine gemeenschap ontstaat die zich moet voeden met papegaaiduikers, die volgens aloude traditie met schepnetten uit de lucht worden geplukt: het luchtvissen.

Al die verstekelingen hebben natuurlijk hun eigen verhaal en frustraties, en zo’n afgesloten wereld krijgt meteen iets klassieks, en je ziet het voor je ogen misgaan, Lord of the Puffins, maar dan anders. En ook zie je de film al voor je, vreemd genoeg in uitgebleekte jaren zestig kleuren, terwijl het toch geen ouderwets boek is. Tijdloos dan. En dat luchtvissen (een bestaande, traditionele manier om papegaaiduikers te vangen) geeft er een mooi vervreemdend randje aan.

’t Is goed geschreven, met vreemd-mooie oneliners als ‘Stipte mensen van wie je niet weet wat ze gaan doen, zijn erger dan duisternis in een woud vol lopende bomen’. En hoe eenzaam vuurtorens zijn wordt nog eens benadrukt doordat Van der Werf in een mooie passage uitlegt wat elke vuurtoren in wezen zegt: ‘Blijf uit mijn buurt.’

Het boek heeft een motto van W.F. Hermans, uit Nooit meer slapen (‘Elk nieuw leven dat een mens begint, is een voortzetting van het oude leven! Ik daag het hele Leger des Heils uit om mij het tegendeel te bewijzen!’ – mooi motto trouwens, ook door die woedende uitroeptekens) en Van der Werfs hoofdpersoon is in al zijn verbeten eenzaamheid eigenlijk ook een hermansiaanse held, maar dan eentje die wat laconieker omspringt met zijn tekortkomingen en zich bewust is van de symboliek van zijn hele onderneming – zonder dat hij die wetenschap overigens gebruikt om zijn noodlot te ontlopen.

Luchtvissers is een spannend boek, je wil het in één keer uitlezen. Ik had eigenlijk best wat meer beschrijving van het eiland zelf willen tegenkomen, maar we zitten óf in het hoofd van de hoofdpersoon, óf in de hoofden van een aantal eilandbewoners, en al die hoofden hebben wel wat anders aan hun, eh, hoofd dan met een toeristische blik om zich heen kijken.  Citaat tot slot:

 ‘Wat wilde jij vroeger worden?’ vraagt Markus opeens. Ik ben hem dankbaar dat hij zo’n simpele vraag stelt, een vraag die ik kan beantwoorden. Waarom vragen mensen op feestjes niet wat je had willen worden, in plaats van wat je doet? Ik wilde een eigen SRV-wagen, zo’n rijdende winkel met zuivel en levensmiddelen. Maar ik weet niet of hij weet wat dat is. SRV stond voor Samen Rationeel Verkopen, maar de man van de SRV was altijd in zijn eentje.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in lezen, recensie en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op luchtvissers en bizonjagers

  1. bastiaan21 zegt:

    Hoi Rob,

    ik las je stuk over Luchtvissers en ik sprak GerwinvdWerf onlangs. Wellicht vind je het leuk om het stuk te lezen. http://www.tzum.info/2013/12/interview-gerwin-van-der-werf-over-luchtvissers/ Groet!

    Groet, Bastiaan Tuenter

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s