ida simons en sander kollaard

ida simonsP1010778

Tot volgend voorjaar heb ik een behoorlijk lange verplichte leeslijst, maar buiten die lijst om probeer ik zo nu en dan ook nog wat anders te lezen. Zo las ik uit nieuwsgierigheid Een dwaze maagd van Ida Simons; zou dat nou echt een onterecht in de vergetelheid weggezakt meesterwerk zijn, en moeten we de literaire goden op onze blote knieën danken dat het na vijftig jaar is herontdekt? Nou, ja – eigenlijk wel, al is het toch eerder een sympathieke minor classic dan een meesterwerk dat in z’n eentje de hele canon op z’n kop zet.

Perfect is de roman zeker niet; sommige zinnen lopen behoorlijk stroef, en het kost ook wel moeite om alle bijfiguren uit elkaar te houden – wanneer zo’n bijfiguur na een kort optreden tientallen pagina’s later weer zonder enige herintroductie opduikt, is niet altijd meteen duidelijk met wie we ook weer te maken hebben. De heruitgave van het boek is ook niet erg zorgvuldig gebeurd, in de tekst zijn hier en daar woorden weggevallen; zeker bij een roman die het van stijl en toon moet hebben, is dat een doodzonde.

Want dat je toch vanaf de eerste pagina valt voor Een dwaze maagd komt door de toon waarop Simons haar coming of age-verhaal doet. Het is een weldadige, licht ironische toon, die nergens belegen overkomt, of minzaam, wat nog erger zou zijn. Simons bekijkt haar jonge hoofdpersoon niet van bovenaf, met een god-nog-toe-kijk-dat-meisje-nou-toch-eens-blik. Koket wordt het ook nergens, juist dat gebrek aan minzaamheid en koketterie maakt Simons toon zo mooi, op haar beste momenten weet ze een Heinrich Heineachtige blijmoedige melancholie te bereiken – waarbij de blijmoedigheid natuurlijk bedoeld is om de tranen binnen te houden. (Lachen tegen de klippen op; ja, laten we dat binnenkort eens gaan doen, onderaan de klippen staan en dan naar boven lachen. Ik weet niet precies wat er dan zal gaan gebeuren, maar we mogen vast wel rekenen  op interessante echo’s.)

En dan las ik de afgelopen weken ook nog, op aanraden van Metsike, de verhalenbundel van Sander Kollaard die in 2012 uitkwam, Onmiddellijke terugkeer van uw geliefde. Erg mooie bundel. Kollaard heeft een zorgvuldige, trage stijl die ondanks die traagheid toch niet zwaar of looiig wordt. Bedachtzaam is ook het ook, en intelligent. Het titelverhaal van de bundel is een van de beste verhalen die ik de laatste tijd (en dan heb ik het eerder over jaren dan weken) heb gelezen. Kollaard  weet de tragikomische ontmoeting tussen een depressieve student en een alleenstaande bejaarde man net genoeg  ontroering en surrealisme mee te geven om te voorkomen dat het oubollig of saai-want-al-vaker-vertoond  wordt. Die bedachtzame rustige toon van Kollaard is behoorlijk verneukeratief, het is geen toon die je vaak tegenkomt in fictie, het is de toon van een schrijver die zich overgeeft aan essayistisch zelfonderzoek. Het verhaal  ‘En Dassajev verbijsterd achterliet’, over het magische doelpunt van Marco van Basten in de EK-finale van 1988, begint als iets dat je zou kunnen aantreffen in een aan introspectieve voetbalreportages gewijd nummer van Hard Gras, ook omdat Van Basten er zelf zijn opwachting in maakt, naast de Russische keeper Dassajev en Guus Hiddink. Maar gaandeweg het verhaal blijkt het, inderdaad, wel degelijk een verhaal te zijn. Dat is goed gedaan.

Net als de roman van Ida Simons kreeg de bundel van Kollaard bij verschijning een aantal lovende recensies, maar ik geloof niet dat er sindsdien veel mee is gebeurd. We kunnen natuurlijk vijftig jaar wachten totdat deze misstand alsnog zal worden rechtgezet, maar we kunnen er natuurlijk ook nu iets aan doen; dat is voor Kollaard zelf vast ook veel leuker.

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in lezen en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

5 reacties op ida simons en sander kollaard

  1. Marc Goossens zegt:

    Ik heb gisteren “Onmiddellijke terugkeer van uw geliefde” nog besteld in de boekhandel. Met een beetje geluk heb ik het uit vóór “Hier wonen ook mensen” verschijnt. 🙂

  2. Marc Goossens zegt:

    Je hebt gelijk, Rob. Een goede verhalenbundel is als een doos chocolaatjes, met veel liefde en vakmanschap gemaakt door een meester-chocolatier (dus niet van dat smakeloze, dertien-in-een-dozijn confectiesnoep uit de supermarkt): degusteren met mate dus. Het grote voordeel van boeken is wel dat ze onbeperkt houdbaar blijven!

  3. Marc zegt:

    Het uitzoeken van boeken, het maken van een leeslijst vind ik lastiger dan het lezen zelf. Je verplichte lange leeslijst is iets om jaloers op te zijn want je heb geen keuze. Ik heb er een lunch voor over om een leeslijst te maken. Hoe komt de longlist tot stand?

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s